Παρασκευή, 9 Δεκεμβρίου 2016

ΤΟ ΟΡΟΣ ΟΘΡΥΣ

    

  Το όρος Όθρυς βρίσκεται στη Νοτιοδυτική πλευρά του Νομού Μαγνησίας και στην Βορειοανατολική πλευρά του Νομού Φθιώτιδας και η κορυφογραμμή της οριοθετεί τη Θεσσαλία και τη Βόρεια Στερεά Ελλάδα.

    Η ψηλότερη κορυφή είναι το Γκιούζι με υψόμετρο 1726 μέτρα που υψώνεται ανάμεσα σε δύο άλλες κορυφές:
α) ανατολικά τον Πήλιουρα με υψόμετρο 1557 μέτρα και
β) δυτικά το Γερακοβούνι με υψόμετρο 1638 μέτρα, ενώ οι χαράδρες συχνά ξεπερνούν τα 1.300μέτρα. Η Βορειοανατολική πλευρά του βουνού βλέπει τον Παγασητικό κόλπο και τον κάμπο του Αλμυρού, ενώ η Νότια τον Μαλιακό κόλπο.

     Στους πρόποδες του βουνού έχουμε πλούσια βλάστηση με δασικά φυτά όπως η τα πουρνάρια, τα σκίνα, οι κουμαριές, τα φιλίκια και τα ρείκια. Σε μεσαίο υψόμετρο έχουμε δάση βελανιδιάς, και στα ψηλότερα σημεία έχουμε κωνοφόρα όπως έλατα και αρκουδοπούρναρα και μεγάλες εκτάσεις κατάφυτες με φτέρη. Τα δένδρα είναι μέχρι 1400 μέτρα υψόμετρο, μετά ξεκινάει η αλπική ζώνη με τη γνωστή χαμηλή ποώδη βλάστηση.

    Στο βουνό υπάρχουν αρκετές φυσικές πηγές (Τσουκνίδα, Μηλιά, Τζουβάρα, Περδικόβρυση, Καπνόβρυση κ.α.). Τα νερά από το λιώσιμο των χιονιών στις κορυφές κατηφορίζοντας δημιουργούν αλλού ήρεμες ρεματιές και αλλού απότομα και άγρια φαράγγια. (Τσιγγενόρρεμα + Φαράγγι, Κακόρρεμα + Φαράγγι, Αρνόρρεμα, Γριβόρρεμα, Γελαδόρρεμα, Σπηλιόρρεμα, Γαυρόρρεμα, Πετροκάναλο, Ρέμα Μαυρομάτι + Φαράγγι, Ρέμα Κακιάς Σκάλας, και φυσικά το Ρέμα του Ξηριά.

     Η διαβρωτική ικανότητα του νερού έχει δημιουργήσει στα σπλάχνα του δεκάδες σπήλαια (τουλάχιστον πενήντα είναι σήμερα γνωστά από την Βορειοανατολική του πλευρά που είναι ερευνημένη. Τα περισσότερα είναι ανεξερεύνητα και περιμένουν τον επισκέπτη τους.. Αξίζει να αναφερθεί η Νεροσπηλιά, σε υψόμετρο 1.090 μέτρα, που αποτελεί το μεγαλύτερο υπόγειο ποτάμι (1.100 μέτρα διαδρόμου) που έχει μέχρι σήμερα εξερευνηθεί σε ολόκληρη τη Θεσσαλία.

     Προς τις παρυφές του όρους υπάρχουν παλαιότεροι και νεότεροι ασβεστόλιθοι, ισχυρά πτυχωμένοι οι οποίοι παρουσιάζουν και φαινόμενα καρστικής διάβρωσης. Στους ασβεστόλιθους αυτούς έχουν ανοιχτεί τέσσερα αναρριχητικά πεδία με πολλές αναρριχητικές διαδρομές. Αναρριχητές απ’ όλη την Ελλάδα και τα Βαλκάνια (κυρίως Βουλγαρία), έρχονται συχνά στα πεδία αυτά για αναρρίχηση.

     Ένα μεγάλο μέρος του βουνού καταλαμβάνεται από βοσκότοπους όπου φιλοξενούνται πολλά αιγοπρόβατα, βοοειδή και χοίροι. Αποτελεί ακόμα καταφύγιο θηραμάτων όπως πέρδικες, φάσες, αγριόχοιροι, λαγοί, λύκοι, αλεπούδες κ.λ.π.

     Στη διοικητική πλευρά της Μαγνησίας και στις πλαγιές του όρους υπάρχουν πολλά χωριά όπως η Βρύναινα, η Κοκκωτοί, ο Άγιος Ιωάννης, οι Κωφοί και η Ανάβρα κτισμένα σε υψόμετρο άνω των πεντακοσίων μέτρων. Οι κάτοικοι αυτών των χωριών ασχολούνται με την κτηνοτροφία και τη γεωργία. Κύριο γεωργικό προϊόν είναι το τσάι του βουνού (sideritis raeseri) που αυτοφυεί σε μεγάλες εκτάσεις του όρους. Το Νεοχωράκι, η Νεράιδα και ο Ανθότοπος είναι χωριά χτισμένα στους πρόποδες του βουνού.

      Ο επισκέπτης από την πλευρά του Αλμυρού μπορεί να ανέβη στο βουνό:

α) μετά τη γέφυρα του Ξηριά (Κουράλιος ) στρίβοντας δεξιά προς Κωφούς,
β) από το χωριό Νέος Πλάτανος προς Κοκκωτούς,
γ) από το 8ο χιλιόμετρο της διαδρομής Αλμυρός-Σούρπη στρίβοντας δεξιά προς Βρύναινα και
δ) από το χωριό Νεοχωράκι προς το χωριό Ανάβρα.

Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΧΩΡΙΟΥ ΜΑΣ

Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΒΡΥΝΑΙΝΑΣ

     Στο βουνό των Τιτάνων, την Όθρυ που η ιστορία του χάνεται στις απαρχές του κόσμου είναι χτισμένη η Βρύναινα. Η ονομασία της είναι νεότερη και επικράτησε μετά το 18ο αιώνα, την περίοδο της Τουρκοκρατίας. Η ονομασία που αναφέρεται στις προηγούμενες χρονικές περιόδους είναι Αγόριανη - Γκόριανη. Το όνομα αυτό αποδεικνύεται από τους απογραφικούς καταλόγους της οθωμανικής αυτοκρατορίας που συντάσσονταν κάθε 20 με 30 χρόνια αρχής γενομένης απ' την κατάκτηση της περιοχής γύρω στα 1390 και βασικό σκοπό είχαν την επιβολή του φόρου προς την Υψηλή Πύλη. 

      Έως την κατάκτηση από τους από τους Οθωμανούς Τούρκους, η περιοχή ανήκε στο δεσποτάτο της Ηπείρου κρατίδιο που ιδρύθηκε κατά την φραγκοκρατία.

       Στους απογραφικούς αυτούς πίνακες καταγράφονται τα νοικοκυριά καθώς και οι άγαμοι ενήλικοι άντρες και χήρες. Η ονομασία αναφέρει το χωριό ως Αγόριανη. Τα νοικοκυριά που είναι καταγεγραμμένα είναι μεταξύ των αριθμών 25-30 από τα έτη 1499 ως 1638. Το δε 1641 αναφέρονται μόνο 5 νοικοκυριά, που μάλλον η δραστική μείωση σε χρονικό διάστημα τριών (3) ετών οφείλεται σε κάποια μεταδοτική ασθένεια που μάστιζε τότε την ύπαιθρο.

     Το όνομα Αγόριανη υπάρχει και σε απόφαση τουρκικού δικαστηρίου του Αλμυρού αντίδικοι του οποίου ήταν τα γειτονικά χωριά Αγόριανη, Κοκκωτοί και Τσιρνοβίτλι. Στην απόφαση αυτή οριοθετείται η περιοχή του χωριού Αγόριανη όπου όλα τα τοπωνύμια που αναφέρονται υπάρχουν και σήμερα στην ευρύτερη περιοχή της Βρύναινας.

     Σχετικά με την προέλευση του ονόματος Βρύναινα υπάρχουν δύο εκδοχές.
     Η μία βρέθηκε σε έγγραφο του χωριού Κεφαλόβρυσου της Αιτωλίας (περιοχής μεταξύ Μεσολογγίου και Αγρινίου) όπου αναφέρεται ότι κάποιοι κάτοικοι παρακείμενου οικισμού σκότωσαν τους Τούρκους φοροεισπράκτορες της περιοχής και για το φόβο αντιποίνων εκ μέρους τού κατακτητή πετάλωσαν τ' άλογά τους κατά την αντίθετη φορά (ανάποδα) και κατέφυγαν στην Όθρυ όπου ίδρυσαν δύο χωριά την Βρύνιαν και την Κοκουτούσαν.
        Η δεύτερη εκδοχή είναι ότι ίσως το όνομα να προέρχεται από τις πολλές βρύσες που υπήρχαν εκείνα τα χρόνια και που οι περισσότερες σώζονται ως σήμερα. Έτσι αναβλύζω ή αναβρύζω - Βρύνια - Βρύναινα.

        Οι κάτοικοι οι οποίοι κατά καιρούς μετοίκησαν στο χωριό προέρχονταν από την οροσειρά της Πίνδου και ήταν κυρίως μετακινούμενοι κτηνοτρόφοι. Άλλωστε ο προσανατολισμός του χωριού είναι νοτιοδυτικός και τ' αναβλύζοντα νερά κάλυπταν τις ανάγκες τους. Υπήρξαν και λόγοι αποφυγής αντιποίνων εξαιτίας επαναστατικών κινημάτων εναντίον των Τούρκων.

       Έτσι μετά το κίνημα του Διονύσιου Φιλόσοφου το 1611 και για ν' αποφύγουν το μίσος του πασά των Ιωαννίνων εγκαταστάθηκαν στην περιοχή της Όθρυς.

       Την περίοδο διακυβέρνησης της Ηπείρου από τον Αλή - Πασά, πολλοί μετακινήθηκαν μόνιμα σ' αυτόν τον τόπο.

     Στο νάρθηκα της Άνω Μονής Ξενιάς βρέθηκε φράση που αναφέρεται σε καταστροφή της Βρύναινας το 1526 από τους Τούρκους. Όμοια στα αρχεία του μοναστηριού αναφέρεται μεγάλος λοιμός (μεταδοτική ασθένεια) στα 1742 πράγμα σπάνιο για τη Βρύναινα επειδή είχε πάρα πολύ καλό κλίμα.

      Μετά την απελευθέρωση του 1881 κτίστηκε το δημοτικό σχολείο του χωριού που περιελάμβανε μία αίθουσα διδασκαλίας με το γραφείο. Τα χρήματα ήταν δωρεά του ευεργέτη Ανδρέα Συγγρού που είχαν δοθεί στο ελληνικό κράτος για να φτιάξει σχολεία στις τότε νεοαπελευθερωμένες περιοχές. Αργότερα με έξοδα των κατοίκων προστέθηκε και η δεύτερη αίθουσα. Το κτίριο υπήρχε μέχρι και το 1980 όπου κατεδαφίστηκε μετά τις σοβαρές ζημιές που υπέστη απ' το σεισμό.

    Όμως η Βρύναινα βρίσκεται ακριβώς στη μέση μεταξύ των δύο μοναστηριών της Παναγίας Ξενιάς. Το πάνω και το κάτω τα οποία έπαιξαν και παίζουν σημαντικό ρόλο στην ευρύτερη περιοχή της Μαγνησίας αλλά και της γειτονικής Φθιώτιδας.

    Βόρεια της Βρύναινας και σε απόσταση περίπου 3 χμ. βρίσκονται θαμμένα τα ερείπια ενός οικισμού που φέρει το όνομα του Αγίου Δημητρίου. Ο οικισμός αυτός πιθανολογείται στους πρώτους αιώνες του Βυζαντίου όπου οι χριστιανοί έδιναν τα ονόματα αγίων στα χωριά τους. Συνήθως μετά από κάποιο θανατικό που ενέσκηπτε στην περιοχή ο οικισμός εγκαταλείπονταν.

    Βορειοδυτικά και σε απόσταση 3 χμ. πάνω σε μία προεξοχή βράχου, απ' όπου προστατεύεται απ' τις τρεις πλευρές με γκρεμό βρίσκονται τα ερείπια αρχαίου οικισμού της ελληνιστικής εποχής που πιθανόν να έφερε το όνομα Δίον ή Ορχομενός. Σώζονται μερικά τμήματα των τειχών του με μεγάλους πέτρινους ογκόλιθους. Οι ντόπιοι κάτοικοι ονομάζουν τα ερείπια αυτά «Κάστρο». Σύμφωνα με κάποια εκδοχή χτίστηκε από τους κατοίκους της παραθαλάσσιας τότε Άλου αρχαίας πόλης που βρισκόταν στη σημερινή Κεφάλωση, όταν δέχτηκαν πολλές επιθέσεις απ' τη θάλασσα, αναγκάστηκαν για να σωθούν να εγκαταλείψουν τον οικισμό και να κτίσουν άλλον ασφαλέστερο στην περιοχή που αναφερόμαστε. Τα ερείπια αυτού του οικισμού είναι καταγεγραμμένα στην αρχαιολογική υπηρεσία.

    Αντίθετα ένας άλλος αρχαίος οικισμός βρίσκεται δυτικά και σε απόσταση 6 χμ. στις πλαγιές του κορυφής του «Πήλιουρα». Σε πολύ καλή οχυρωματική θέση προσβάσιμος μόνο απ' τη μία πλευρά αλλά δεν αναφέρεται πουθενά και δεν είναι καταγεγραμμένος επίσημα.

 (από το ιστολόγιο ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΧΩΡΙΑ)

ΟΙΚΙΑΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

   ΤΥΡΙ ΚΡΕΜΑ ΜΕ ΑΠΛΕΣ ΚΙΝΗΣΕΙΣ 

     Ένα τυρί που αρέσει πολύ στα παιδιά αλλά και κοστίζει ακριβά είναι το τυρί κρέμα. Η παρασκευή του είναι τόσο εύκολη που αξίζει τον κόπο με λίγα υλικά και με ελάχιστο κόστος να προσπαθήσει κανείς να το παρασκευάσει. Η συνταγή έχει ως εξής:

ΥΛΙΚΑ 

1 κιλό στραγγιστό γιαούρτι (μπορεί να είναι και με χαμηλά λιπαρά)
1 κουταλιά της σούπας κοφτή αλάτι

1 μπολ βαθύ (για το ανακάτεμα)
1 τσαντίλα
1 βαθύ σκεύος και 1 κουτάλα για να κρεμαστεί το τυρί

ΕΚΤΕΛΕΣΗ

1. Ρίχνουμε στο βαθύ μπολ το τυρί και το πασπαλίζουμε με την κουταλιά της σούπας αλάτι.
2. Ανακατεύουμε καλά
3. Απλώνουμε την τσαντίλα και ρίχνουμε μέσα το μείγμα
4. Δένουμε τη τσαντίλα
5. Προσαρμόζουμε πάνω στην τσαντίλα την κουτάλα ώστε να την τοποθετήσουμε στο βαθύ σκεύος για να μπορεί να στραγγίξει
6. Τοποθετούμε για μια μέρα το βαθύ σκεύος, στο οποίο βάλαμε την τσαντίλα να κρέμεται στο ψυγείο.

(σε σύντομο χρονικό διάστημα θα οπτικοποιήσουμε τη συνταγή)

Πέμπτη, 8 Δεκεμβρίου 2016

ΠΡΩΤΕΣ ΣΚΕΨΕΙΣ (βαρβαριστί EDITORIAL)

    Κάποια μέρα οι άνθρωποι ξύπνησαν και είδαν πως ο κόσμος και η ζωή τους δεν ανταποκρινόταν σε αυτό που οι ίδιοι σχεδίαζαν, χωρίς να συνειδητοποιούν πως νόμιζαν ότι σχεδίαζαν.
     Ξύπνησαν απορημένοι χωρίς βεβαιότητες πλέον. Και ονόμασαν την αβεβαιότητα "κρίση". Οι πρωτεργάτες της θέλησαν να τονίσουν ότι όλοι ευθύνονται για την κρίση. Γι΄αυτό κι έβαλαν όλα τα μέσα να μιλούν γι΄ αυτήν, υποστηρίζοντας πως η ευθύνη ανήκει στον απλό άνθρωπο που θέλησε να αποκτήσει αγαθά που δεν του έπρεπαν. Το σχέδιο ήταν σαφές. Εξάρτηση από τα χρήματα. Ό,τι και να κάνεις αν δεν υπάρχουν χρήματα, δημεύεσαι ως άνθρωπος. Πρόκειται για μία νέα μορφή δουλοπαροικίας καλά ετοιμαζόμενη με τη χρήση μέσων ηλεκτρονικής οργάνωσης. Όλοι νούμερα σε ένα μηχάνημα.
    Και τα χρήματα όλο να λιγοστεύουν, αντίστροφα από την απελπισία! 
    Κρίση ηθική, κρίση πνευματική με απόηχο οικονομικό.
    Και η λύση; 
    Αν ένα πρόβλημα είναι πνευματικό και προσπαθείς να το λύσεις με οικονομικά μέσα, τότε θα συνεχίζεις να ζεις στην απελπισία. Ανάποδα πρέπει να βαδίσουμε.
    Η λύση είναι η ευλογημένη πτωχεία! Μακριά απ΄ ό,τι μας δεσμεύει, δηλαδή την ύλη! Μα καλά ποιο θα είναι το μέλλον των παιδιών μας;Τι θα απογίνουν;
    Ποιος μπορεί να μας απαντήσει ότι με την υπάρχουσα κατάσταση έχουν μέλλον τα παιδιά μας; Ή μήπως η λύση είναι το εξωτερικό; Άρα, η μετατροπή της εργασίας σε τρόπο ζωής, από μέσο σε σκοπό. 
     Η παρούσα ιστοσελίδα γι΄ αυτό γίνεται. Για μας η λύση σε όλα είναι η προτροπή "πίσω ολοταχώς". Το γύρισμα σε μικρές κώμες, όπου όλοι θα ζουν μαζί χωρίς κομπασμούς, περηφάνιες, ηθικές και πνευματικές λοβοτομές. 
    Με κοινό παρονομαστή την ορθόδοξη πνευματικότητα. 
    Οι ιδανικές κοινωνίες είναι οι μοναστικού τύπου, με όλες τις δυσκολίες. Και γρήγορα, άμεση απεξάρτηση από χρήματα, από τη δολοφονική ασθένεια του εγωισμού. Όποιοι το αντιληφθούν και το πραγματώσουν η ζωή τους θα ανακαλύψει νέα πεδία ευτυχίας, χωρίς απώλεια χρόνου, με αληθινή επικοινωνία, χωρίς προσποιήσεις. Η όποια κρίση μπορεί να είναι ευεργετική για όλους.
    Στην ιστοσελίδα αυτή ας βρούμε ένα τρόπο επικοινωνίας. Ας μοιραστούμε σκέψεις, ιδέες, ας προτείνουμε τρόπους ζωής ο ένας στον άλλο. Το διαδίκτυο δεν είναι άντρο μόνο ανομίας είναι και όπλο ζωής. 
    Ας ασχοληθούμε με ζώα, με φυτά, με πατέντες, με σκέψεις και ιδέες που θα ομορφύνουν το βίο μας. 
    Η αρχή γίνεται από το πανέμορφο χωριό μας τη Βρύναινα, την οποία οι νέοι εγκατέλειψαν, όπως όλα τα χωριά, ψάχνοντας στις πόλεις θέσεις μπάρμαν ή δημοσίου υπαλλήλου. Πολλοί από αυτούς ξέχασαν την καταγωγή τους. Ίσως θα πρέπει όλοι μαζί να τη θυμηθούμε και να τολμήσουμε.
    Πηγή περηφάνιας για μας είναι το μοναστήρι μας, η Παναγία Ξενιά. Θα μιλήσουμε διεξοδικά γι΄ αυτήν από την παρούσα ιστοσελίδα ώστε να τη γνωρίσουν όσοι περισσότεροι μπορούν. 
    Ας γυρίσουμε πίσω λοιπόν μήπως και καταφέρουμε να προχωρήσουμε στη ζωή μας.
 

                                                                                    Από τη συντακτική ομάδα


    

Τρίτη, 8 Νοεμβρίου 2016

ΜΙΑ ΠΡΩΤΗ ΓΝΩΡΙΜΙΑ ΜΕ ΤΟ ΧΩΡΙΟ

ΜΙΑ ΠΡΩΤΗ ΓΝΩΡΙΜΙΑ ΜΕ ΤΟ ΧΩΡΙΟ
     Η Βρύναινα βρίσκεται στην οροσειρά της Όθρυος, γνωστή και ως βουνό των Τιτάνων. Στο βουνό αυτό, μετά την Τιτανομαχία, ο Δίας ανέθεσε στην νύμφη Οθρυΐδα (Οθρηΐδα) τη βοσκή των κοπαδιών του, που αποτελούνταν από βόδια. Έτσι το βουνό πήρε το όνομά του απ' τη νύμφη.
     Η Βρύναινα είναι γνωστή για τα εξαιρετικής ποιότητας αρωματικά φυτά (τσάι, ρίγανη, μέντα, φασκόμηλο, μελισσόχορτο, δυόσμο, δενδρολίβανο, λεβάντα, μαϊντανό, άνιθο, λουΐζα, δάφνη, τήλιο) και το μέλι που παράγει. Η μοναδικότητα της Βρύναινας έγκειται στο γεγονός ότι παράγει περισσότερο από το 80% της πανελλαδικής παραγωγής σε τσάι του βουνού (mountain tea). Ξακουστά σε όλο το νομό είναι τα ταβερνάκια της Βρύναινας, ονομαστά για τους μεζέδες και τα κρεατικά τους που παράγονται στην περιοχή.
     Ιδιαίτερης αναφοράς χρήζουν τα δύο μοναστήρια της περιοχής, η γυναικεία Ιερά Μονή Κάτω Ξενιάς και ανδρώα Ιερά Μονή Άνω Ξενιάς με εξαιρετικές τοιχογραφίες και τη θαυματουργή εικόνα της Παναγίας Ξενιάς. Οι μονές χρονολογούνται από τον 11ο μ.Χ. αιώνα και διαθέτουν ναούς εξαιρετικής αρχιτεκτονικής καθώς και χώρους φιλοξενίας ικανούς να φιλοξενήσουν μεγάλο αριθμό προσκυνητών. Στην Κάτω Ιερά Μονή Ξενιάς πραγματοποιείται κάθε χρόνο την Μεγάλη Παρασκευή αναπαράσταση της αποκαθήλωσης του Κυρίου στον λόφο Γολγοθά ενώ η πανήγυρις του μοναστηριού στις 23 Αυγούστου συγκεντρώνει πλήθος πιστών.
     Στην ευρύτερη περιοχή της Βρύναινας υπάρχουν επίσης πέτρινα γεφύρια καθώς και υπόγειες σπηλιές, γνωστότερες από τις οποίες είναι η «Νεροσπηλιά» και το «Τετράστομο».
     Το χωριό είναι Τοπική Κοινότητα του Δήμου Αλμυρού κι έχει 400 περίπου κατοίκους. Απέχει περίπου 22 χιλιόμετρα από την έδρα του Δήμου.